​

 

 

เรือนจำกลางเพชรบุรี

ตั้งอยู่  เลขที่ 196 หมู่ 8 ตำบลวังจันทร์ อำเภอแก่งกระจาน จังหวัดเพชรบุรี 76170

 

ขนาดพื้นที่ 416 ไร่

​

การแบ่งแดนควบคุม เป็น 10 แดน ประกอบด้วย

- แดน 1 แดนการศึกษา

- แดน 2 แดนหญิง

- แดน 3 แดนพยาบาล

- แดน 4 แดนนักโทษเด็ดขาด 1

- แดน 5 แดนนักโทษเด็ดขาด 2

- แดน 6 แดนความมั่นคง

- แดน 7 แดนนักโทษเด็ดขาด 3

- แดน 8 แดนแรกรับ

- แดน 9 แดนเตรียมความพร้อมก่อนปล่อย/สถานกักขัง/ผู้ช่วยเหลือฯ

- แดน 10 แดนสูทกรรม

 

จำนวนผู้ต้องขัง ณ วันที่ 18 พฤศจิกายน 2568

- ชาย 2,412 คน

- หญิง 344 คน 

- รวม 2,756 คน

​

ความเป็นมา

        เรือนจำกลางเพชรบุรี ย้ายมาจากที่ตั้งเดิมเลขที่ 69 ถนนหน้าเรือนจำ ตำบลท่าราบ อำเภอเมือง จังหวัดเพชรบุรี เมื่อวันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2564 เนื่องจากเรือนจำแห่งเดิม ก่อสร้างมาเป็นเวลานานนับถึงปัจจุบัน (2568) มีอายุ 105 ปี เป็นเรือนจำเก่า มีผู้ต้องขังหนาแน่น ประมาณ 2 พันคนเศษ ทำให้ผู้ต้องขังอยู่ด้วยความแออัด ยากต่อการควบคุมดูแล การอบรมพัฒนาพฤตินิสัย การฝึกอาชีพ ประกอบกับตั้งอยู่ใจกลางเมือง มีชุมชนโดยรอบ กรมราชทัณฑ์จึงได้ดำเนินการก่อสร้างเรือนจำแห่งใหม่ในพื้นที่ตำบลวังจันทร์ อำเภอแก่งกระจาน ซึ่งเป็นที่ตั้งของเรือนจำชั่วคราวเขากลิ้ง มีพื้นที่ 516 ไร่ สำหรับการฝึกวิชาชีพผู้ต้องขัง เตรียมความพร้อมก่อนปล่อยตัวสู่สังคม ในสังกัดเรือนจำกลางเพชรบุรี ภายหลังก่อสร้างเรือนจำแห่งใหม่ เรือนจำชั่วคราวเขากลิ้งคงเหลือพื้นที่ประมาณ 100 ไร่

​

ประวัติดั้งเดิมของเรือนจำ​

        แต่เดิมมาการยุติธรรมเมืองเพชรบุรี มีศาลเรียกว่า “ศาลเมืองเพชร” ไม่สามารถหาหลักฐานใน การตั้งศาลที่แน่นอนได้ “เรือนจำ” ก็เช่นเดียวกัน ใน สมัยเดิมนั้นคาดว่าตั้งอยู่ที่จวนผู้ว่าราชการจังหวัด เรียกว่า “ตารางเมืองเพชร” และได้ย้ายมาตั้งอยู่ บริเวณหลังที่ว่าการเมืองเพชร ในเวลาต่อมาได้มี ประกาศกระทรวงมหาดไทย ลงวันที่ 19 พฤษภาคม 2459 ได้เปลี่ยนชื่อคําว่า “เมืองเพชร” เป็น “จังหวัดเพชรบุรี” ให้เรียกผู้ว่าราชการเมืองเป็น “ผู้ว่าราชการจังหวัด” ตั้งแต่นั้นมาคําว่า “เรือนจำจังหวัดเพชรบุรี” ก็ได้มีขึ้น โดยตั้งเป็นเรือนจำจังหวัดเพชรบุรีในที่เดิม คือหลังศาลากลางจังหวัดเพชรบุรี กําแพงเรือนจําเป็นสังกะสี มีพื้นที่ประมาณ 1 ไร่เศษ

 

​

​

​

​

​

​

​

​

​

​

​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​​        ต่อมาทางราชการได้พิจารณาเห็นว่า เรือนจำจังหวัดเพชรบุรี มีพื้นที่คับแคบมาก ไม่เหมาะสมและอยู่ในย่านชุมชน จึงได้ย้ายมาก่อสร้างเรือนจำขึ้นใหม่ เมื่อปี พ.ศ. 2460 และก่อสร้างเสร็จเรียบร้อยเมื่อปี พ.ศ. 2463 โดยเช่าที่ดินของวัดร้าง 2 วัด คือ วัดไผ่ล้อม และวัดหัวสนาม ซึ่งเป็นป่าช้าสำหรับเผาศพ ไม่มีพระภิกษุอาศัยอยู่ คงเหลือเพียงพระอุโบสถ กับซุ้มพระและเจดีย์ ซึ่งกรมศิลปากรได้ขึ้นเป็นโบราณสถาน และเสียค่าเช่ารายปีให้แก่สำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัดเพชรบุรี

 

​

​

​

​​

​​​

​

​

​​​​

​

​​​

        เรือนจำจังหวัดเพชรบุรี ตั้งอยู่เลขที่ 69 ถนนหน้าเรือนจำ ตำบลท่าราบ อำเภอเมือง จังหวัดเพชรบุรี มีพื้นที่ทั้งหมด 15 ไร่ 3 งาน 44 ตารางวา พื้นที่ภายใน กำแพงเรือนจำ 6 ไร่ 1 งาน 10 ตารางวา กำแพงเรือนจำเป็นคอนกรีตทั้งหมด บนสันกำแพงมีทางเดินเป็นร่อง ให้เจ้าหน้าที่เดินตรวจตราได้โดยรอบเรือนจำ ต่อมา เรือนจำได้ขยายกำแพงออกทางด้านหลังเรือนจำ และได้ก่ออิฐโปร่งบนสันกําแพงที่เดินได้เดิมด้านหลัง และด้านหน้าเรือนจำ ปัจจุบันบนสันกำแพงจึงเดินได้เพียงสองด้าน

 

        ต่อมาในปี พ.ศ.2548 ได้มีคำสั่งกระทรวงยุติธรรม และประกาศกระทรวงยุติธรรม กำหนดส่วนราชการตามกฎกระทรวงแบ่งส่วนราชการกรมราชทัณฑ์ ยกฐานะเป็นเรือนจำกลางเพชรบุรี

​

        การดำเนินการรื้อถอนเรือนจำกลางเพชรบุรี พื้นที่ตำบลท่าราบ เริ่มตั้งแต่วันที่ 3 พฤศจิกายน 2568 สิ้นสุดวันที่ 2 มีนาคม 2569 รวมระยะเวลา 120 วัน คืนพื้นที่เปล่าแก่สำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัดเพชรบุรี เป็นอันสิ้นสุดตำนานเรือนจำกลางเมืองเพชรบุรีอีกคำรบหนึ่ง